EU AI Act — Artikel 4

AI-geletterdheid is verplicht sinds februari 2025

Artikel 4 van de EU AI Act verplicht organisaties om te zorgen dat medewerkers die met AI werken over voldoende kennis en vaardigheden beschikken.

Wat zegt Artikel 4?

Artikel 4 van de EU AI Act verplicht aanbieders en gebruikers van AI-systemen om te zorgen dat hun personeel over voldoende AI-geletterdheid beschikt. Dit geldt voor iedereen die AI-systemen bedient of er beslissingen mee neemt.

De verplichting is ingegaan op 2 februari 2025. Het gaat niet alleen om technische kennis — medewerkers moeten ook de risico's, beperkingen en ethische aspecten van AI begrijpen.

“Aanbieders en gebruikers van AI-systemen nemen maatregelen om, voor zover mogelijk, te zorgen voor een toereikend niveau van AI-geletterdheid van hun personeel.”

— EU AI Act, Artikel 4, lid 1

Bron: EUR-Lex — Verordening (EU) 2024/1689

Wat betekent dit voor jouw organisatie?

Het kennisniveau moet passen bij de rol. Niet iedereen hoeft hetzelfde te weten.

👥

Alle medewerkers die AI gebruiken

Basiskennis van AI-mogelijkheden, risico's en beperkingen

📊

Managers en besluitvormers

Begrip van AI-impact op processen, ethische overwegingen en compliance

💻

IT en development teams

Diepgaande kennis van AI-systemen, datakwaliteit en risicobeoordeling

Wat is “voldoende” AI-geletterdheid?

De EU AI Act schrijft geen specifiek kennisniveau voor. Het principe is proportionaliteit: het kennisniveau moet passen bij de functie, de context en het type AI-systeem dat wordt gebruikt.

In de praktijk betekent dit dat je team minimaal moet begrijpen:

Hoe AI-tools werken op hoofdlijnen — geen black box
Welke risico's er zijn bij AI-gebruik (bias, hallucinaties, privacy)
Wanneer je AI-output moet controleren en niet blind mag vertrouwen
Welke data je wel en niet in AI-tools mag invoeren

Hoe voldoe je aan de AI Act?

Een praktische AI-training die ingaat op zowel de mogelijkheden als de risico's van AI is de meest directe manier om te voldoen aan Artikel 4. Geen e-learning met multiple choice vragen — maar hands-on werken met de tools die je team dagelijks gebruikt.

VL Academy biedt trainingen die verder gaan dan een compliance-checkbox. Je team leert AI effectief en veilig inzetten, met aandacht voor privacy, risico's en praktische toepassing.

Veelgestelde vragen over de AI Act

Is AI-training verplicht voor mijn organisatie?

Ja, als je organisatie AI-systemen inzet of ontwikkelt. Artikel 4 van de EU AI Act verplicht dat personeel dat met AI werkt over voldoende AI-geletterdheid beschikt. Dit geldt sinds 2 februari 2025.

Wat zijn de boetes bij niet-naleving van de AI Act?

De Autoriteit Persoonsgegevens (AP) houdt toezicht op de AI Act in Nederland. Boetes kunnen oplopen tot €35 miljoen of 7% van de wereldwijde omzet, afhankelijk van de overtreding. Voor AI-geletterdheid is handhaving vooralsnog gericht op bewustwording.

Welk kennisniveau is 'voldoende' volgens de AI Act?

De wet schrijft geen specifiek niveau voor. Het hangt af van de rol: een medewerker die dagelijks met AI-tools werkt heeft meer kennis nodig dan iemand die incidenteel een AI-gegenereerd rapport leest. De sleutel is proportionaliteit.

Wie houdt toezicht op de AI Act in Nederland?

De Autoriteit Persoonsgegevens (AP) is aangewezen als nationale toezichthouder voor de AI Act in Nederland. De AP is ook verantwoordelijk voor de AVG, waardoor kennis van dataprivacy en AI-regulering gebundeld wordt.

Geldt de AI Act ook voor bedrijven die alleen ChatGPT gebruiken?

Ja. De AI Act maakt onderscheid tussen aanbieders en gebruikers van AI-systemen. Als je ChatGPT, Copilot of andere AI-tools inzet in je organisatie, ben je een 'deployer' en val je onder de verplichtingen — inclusief AI-geletterdheid.

Zorg dat je team voldoet aan de AI Act

Plan een gesprek. We bespreken welke training past bij de rollen in jouw organisatie.